sedanews.az
sedanews.az

Pik Saatlarının "tələsi": İş qrafiklərinin dəyişməsi şəhəri necə "xilas" edə bilər?

Bugün, 10:18




   Müasir meqapolislərin və böyük şəhərlərin ən böyük ortaq problemi nəqliyyat sıxlığıdır. Bu gün tıxaclar insanların sadəcə vaxtını almır, onların həyatını sözün əsl mənasında iflic edir. Səhər işə tələsən, axşam isə evinə çatmaq istəyən minlərlə vətəndaş saatlarla yollarda əsəb və enerji itirir. Bu böhrandan çıxış yolu olaraq mütəxəssislər radikal, lakin effektiv bir addım təklif edirlər: iş cədvəlinin dəyişdirilməsi və optimallaşdırılması. Bəs bu dəyişiklik şəhər həyatında hansı fundamental problemləri aradan qaldıra bilər?
  Şəhərdəki tıxacların əsas səbəbi demək olar ki, bütün idarə, müəssisə və təhsil ocaqlarının eyni vaxtda – saat 08:00-09:00 aralığında fəaliyyətə başlamasıdır. İş saatlarının müxtəlif sektorlar üçün pilləli şəkildə (məsələn, bir qrup üçün 08:00, digəri üçün 09:30 və ya 10:00) təyin edilməsi yollardakı kəskin avtomobil axınını bölür. Nəticədə, vahid zamana düşən maşın sayı azalır və hərəkət intensivliyi qorunur.
   İş qrafiklərinin çevikləşməsi təkcə şəxsi avtomobili olanlara yox, metro və avtobusdan istifadə edənlərə də birbaşa təsir edir. Səhər və axşam saatlarında ictimai nəqliyyatda yaranan dözülməz basabas subyektiv olaraq azalır. Sərnişin axını günün müxtəlif saatlarına yayıldığı üçün nəqliyyat sisteminin idarə olunması asanlaşır, sərnişinlərin səyahət rahatlığı artır.
   Tıxacda keçən hər dəqiqə həm də boşa xərclənən yanacaq və maddi itki deməkdir. İş saatlarının tənzimlənməsi sayəsində mənzil başına daha tez çatan vətəndaşlar həm yanacağa qənaət edir, həm də şəhər iqtisadiyyatına zərər vuran böyük zaman itkisinin qarşısını alırlar. Qənaət olunan vaxt isə şəxsi inkişafa və ailəyə ayrılır.
   Yolda saatlarla qalan, mənzil başına gərgin və yorğun çatan insanın iş yerində tam gücü ilə çalışması qeyri-mümkündür. Tıxac stressinin ortadan qalxması birbaşa işçilərin psixoloji və fiziki sağlamlığına müsbət təsir göstərir. Yolda yorulmayan işçi işə daha enerjili başlayır ki, bu da ölkə miqyasında ümumi əmək məhsuldarlığını artırır.
   Tıxaclarda dayanıb-aktiv qalan yüzlərlə avtomobil havaya normadan qat-qat çox zəhərli qaz (karbon emissiyası) ifraz edir. Avtomobillərin yolda hərəkətsiz qaldığı müddətin qısalması havanın çirklənməsini kəskin şəkildə azaldır. Bu isə şəhər sakinlərinin daha təmiz hava ilə nəfəs alması və xəstəliklərin azalması deməkdir.
   İş qrafiklərinin dəyişdirilməsi sadəcə inzibati bir qərar deyil, şəhər infrastrukturunu və insan kapitalını qorumağın ən effektiv mexanizmlərindən biridir. Tıxacların iflic etdiyi şəhər həyatını canlandırmaq üçün bu islahatın reallaşdırılması bu gün zamanın tələbidir.
  Arzu Tofiqqızı







Mətndə səhv var? Onu siçanla seçin və Ctrl+Enter düyməsini basın.
Teqlər:
ŞƏRH YAZ
OXŞAR XƏBƏRLƏR
XƏBƏR LENTİ
BÜTÜN XƏBƏRLƏR
SƏHİYYƏ
İDMAN
ŞOU-BİZNES
DÜNYA